ตลาดเช้า-เย็น ของชาวห้วยทราย

ตลาดเช้า-เย็นของชาวห้วยทราย แขวงบ่อแก้ว ประเทศลาว

การมาเที่ยวประเทศลาวสำหรับผม mr.hotsia แล้ว สิ่งที่ขาดไม่ได้เลยคือการเดินตลาดสดของชาวบ้านท้องถิ่น ซึ่งเป็นเสน่ห์ที่ทำให้เราได้สัมผัสวิถีชีวิตจริงของคนลาว ได้เห็นว่าพวกเขาใช้ชีวิต กินอยู่ ซื้อขายอะไรกันในแต่ละวัน รวมถึงยังเป็นจุดรวมข่าวสารและกิจกรรมของชุมชน ทั้งนี้เมื่อผมมาถึง เมืองห้วยทราย เขตแดนติดกับอำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย ผมตั้งใจไว้ว่าจะต้องตื่นแต่เช้าไปเดินตลาดเช้า และต่อด้วยตลาดเย็นในยามค่ำคืน เพื่อเก็บภาพและบรรยากาศมาฝากทุกคนอย่างเต็มอิ่มครับ

ตลาดเช้าห้วยทรายตั้งอยู่ห่างจากตัวเมืองประมาณ 2 กิโลเมตร ทางทิศใต้ ซึ่งคนลาวเรียกพื้นที่นี้ว่า “หลัก” ส่วนตลาดเย็นจะตั้งอยู่ฝั่งเหนือของเมือง เดินเลียบแม่น้ำโขงไปเพียง 10 นาที ตลาดสองแห่งนี้มีความคึกคักพอกัน แต่ตลาดเช้าจะเน้นของสดอย่างผัก ผลไม้ และเนื้อสัตว์มากกว่า การเดินทางไปตลาดเช้าก็ง่ายมาก ผมนั่งรถตุ๊กตุ๊กหรือรถสองแถวจากตัวเมืองไปไม่เกินสิบพันกีบ (ประมาณ 40 บาท) ราคานี้เป็นมาตรฐานทั่วลาว ไม่มีการโก่งราคา และก่อนขึ้นรถผมมักจะถามให้ชัดเจนว่าเป็นราคาเหมาคันหรือราคาต่อคน เพื่อกันความเข้าใจผิด ซึ่งที่นี่เขามีความเข้าใจนักท่องเที่ยวและยินดีให้บริการอย่างเป็นมิตร

ที่น่าสนใจอย่างหนึ่งของลาวคือการที่ตลาดสดยังคงเป็นหัวใจสำคัญของชีวิตคนในทุกเมือง เพราะหลายครอบครัวยังไม่มีตู้เย็นเก็บของสดไว้ได้นาน ต้องพึ่งพาการซื้อขายในตลาดสดทั้งเช้าและเย็นเหมือนเดิม เช่นเดียวกับเมืองเล็ก ๆ ในแขวงบ่อแก้วนี้ ที่ไม่มีห้างสรรพสินค้าขนาดใหญ่ หรือซุปเปอร์มาร์เก็ตที่มีของแช่เย็นขายเหมือนบ้านเรา ชาวบ้านจึงต้องออกมาจ่ายตลาดสดเพื่อหาของสดใหม่ในแต่ละวัน

ผมเคยไปเที่ยวตลาดสดที่ซำเหนือ แขวงหัวพัน เขตชายแดนเวียดนาม ซึ่งแม้จะอยู่ไกลจากเวียงจันทน์ถึง 24 ชั่วโมง แต่ก็ยังเห็นว่าปลาก็มีขาย เช่นปลานิลแช่แข็งที่นำเข้าจากเวียงจันทน์ ซึ่งทำให้ผมรู้ว่าเวลามาเที่ยวลาว อย่าคาดหวังว่าจะได้กินปลาน้ำโขงสด ๆ ในราคาถูกเหมือนบ้านเรา เพราะบางครั้งปลาในแม่น้ำลดน้อยลงมาก และต้องพึ่งปลานิลหรือเนื้อสัตว์อื่นแทน

ที่ตลาดห้วยทรายนั้นของสดที่เด่นชัดคือผักสด ไก่ และหมู ไก่จะขายเป็นตัว ๆ สด ๆ ชั่งกิโลขายกันตรงนั้นเลย ซึ่งก็เป็นภาพที่ผมชอบมาก เพราะมันแสดงถึงความเรียบง่ายและความสดใหม่จริง ๆ ที่นี่เป็นเมืองชายแดนไทย การเดินทางข้ามฝั่งไปซื้อของจำเป็นจากฝั่งไทยก็สะดวกสบายมาก ๆ สำหรับท่านใดที่สนใจรายละเอียดการเดินทางหรือต้องการความช่วยเหลือเรื่องรถตุ๊กตุ๊ก สามารถอ่านข้อมูลเพิ่มเติมได้ในบทความ สถานีขนส่งห้วยทราย ที่ผมเคยเขียนไว้ครับ

ส่วนตลาดเย็นของห้วยทรายจะมีบรรยากาศแตกต่างกันเล็กน้อย เพราะจะมีของกินเล่นและอาหารปรุงสดขายมากขึ้น รวมถึงสิ่งที่ผมประทับใจและถ่ายรูปเก็บไว้ได้คือ “ค้างคาวแม่ไก่” ตัวใหญ่ที่ขายกันในตลาดเย็น ซึ่งเป็นภาพที่หาดูได้ยากและแปลกตาสำหรับนักท่องเที่ยวอย่างผม mr.hotsia มาก ๆ หากใครอยากเห็นบรรยากาศตลาดเย็น และวิธีการขายของที่แปลกตา ก็อย่าลืมแวะมาที่นี่ครับ

เรื่องราวปลาแม่น้ำโขง และวิถีชีวิตริมฝั่งแม่น้ำ

สำหรับผมแล้ว ตลาดสดของห้วยทรายเป็นสัญลักษณ์ของความผูกพันกับแม่น้ำโขง ซึ่งเป็นเส้นเลือดใหญ่ของภูมิภาคนี้ แต่ในช่วงที่ผมไปเที่ยวเดือนเมษายนปีนี้ น้ำโขงแห้งลงอย่างมากที่สุดในรอบสิบปี ส่งผลให้ชาวบ้านแทบไม่ได้ออกไปหาปลาเหมือนเคย ปลาในแม่น้ำจึงหายากมาก ผมจึงไม่มีโอกาสได้เก็บภาพปลาน้ำโขงสด ๆ มาฝากเพื่อน ๆ อย่างที่ตั้งใจไว้

เมื่อไม่มีปลาแม่น้ำโขง ชาวบ้านจึงเปลี่ยนมากินหมู ไก่ และปลานิลที่หาซื้อได้ในตลาดแทน ซึ่งเป็นสิ่งที่ผมสังเกตเห็นได้ชัดเจนจากการเดินตลาด และได้พูดคุยกับชาวบ้านที่นี่ นับเป็นบทเรียนที่ทำให้ผมเข้าใจว่าแม่น้ำโขงนั้นไม่ใช่แค่แหล่งน้ำ แต่เป็นแหล่งอาหารและความมั่นคงของชุมชนในทุกวันจริง ๆ

เสน่ห์ของตลาดเช้าห้วยทรายที่คุณไม่ควรพลาด

ถ้าให้ผมเลือก ตลาดเช้าหรือเย็นที่ห้วยทราย ผมขอยกมือให้ตลาดเช้าเลยครับ เพราะอากาศเย็นสบาย เดินชมของสด ของพื้นบ้านที่วางขายบนพื้นดิน ผมได้สัมผัสถึงธรรมชาติและวิถีชีวิตของชาวบ้านอย่างแท้จริง ไม่ว่าจะเป็นการเจรจาต่อรองราคา การเลือกซื้อผักสด หรือแม้แต่การชมบรรดาแม่ค้าเจ้าของร้านที่พูดจาเป็นกันเองกับลูกค้า การเดินตลาดเช้านี้ทำให้ผมรู้สึกเหมือนได้เป็นส่วนหนึ่งของชุมชน ไม่ใช่แค่คนเดินผ่านไปผ่านมาธรรมดา

อีกหนึ่งสิ่งที่ผมพบเห็นเกือบทุกตลาดสดในลาว คือการขายหวยอย่างจริงจัง และมีคนคอยจดเลขรับซื้อกันอย่างขะมักเขม้น บางแห่งยังมีการขายเบอร์ขูดหวยด้วย ซึ่งผมมองว่านี่เป็นอีกหนึ่งกิจกรรมที่สะท้อนชีวิตคนลาวได้อย่างลึกซึ้ง และเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้ตลาดมีชีวิตชีวาในทุกวัน

การเดินทางและการเชื่อมโยงกับเมืองใกล้เคียง

สำหรับนักเดินทางที่สนใจเที่ยวห้วยทราย นอกจากจะได้สัมผัสตลาดสดแล้ว ยังสามารถวางแผนเดินทางต่อไปยังเมืองอื่น ๆ ในแขวงบ่อแก้ว เช่น บ้านต้นผึ้ง และ เกาะดอนซาว ซึ่งเป็นเมืองที่มีความหลากหลายทางวัฒนธรรมและเศรษฐกิจ นอกจากนี้ยังมีวัดที่น่าสนใจ เช่น วัดจอมเขามณีรัตน์ ที่ผมได้มีโอกาสไปชมวิวเมืองห้วยทรายจากบนเขา และเรียนรู้ธรรมเนียมการทำบุญของชาวลาวที่นี่

สำหรับการเดินทางในตัวเมืองห้วยทราย ส่วนใหญ่จะใช้รถตุ๊กตุ๊กหรือรถสองแถว ราคามาตรฐานอยู่ที่ประมาณสิบพันกีบต่อเที่ยว ซึ่งเป็นราคาที่ผมพบว่าคุ้มค่าและไม่มีปัญหาเรื่องการโก่งราคา สิ่งนี้ทำให้การเดินทางในเมืองสะดวกและไม่ยุ่งยากเลยครับ

สรุปความประทับใจจาก mr.hotsia

การมาเดินตลาดเช้าและเย็นที่ห้วยทราย ทำให้ผมได้รับประสบการณ์ชีวิตที่เข้มข้นและแท้จริงของชาวลาวชนบท ได้เห็นถึงความเรียบง่ายแต่มีเสน่ห์ของวิถีชีวิตท้องถิ่นที่ยังคงความเป็นธรรมชาติอย่างเหนียวแน่น แม้ว่าจะเป็นเมืองเล็ก ๆ แต่ตลาดสดที่นี่กลับเป็นจุดศูนย์รวมของผู้คนและวัฒนธรรมท้องถิ่นที่น่าสนใจมากมาย

สำหรับใครที่อยากสัมผัสบรรยากาศตลาดสดของลาวในแบบไม่เหมือนใคร ผมแนะนำให้ลองมาที่ห้วยทราย แล้วลุยเดินตลาดเช้าพร้อมชิมของสดและพูดคุยกับชาวบ้าน รับรองว่าคุณจะได้ประสบการณ์ที่ไม่เหมือนใครแน่นอนครับผม mr.hotsia