ล้อมวงกินข้าวกับชาวเลภูเก็ต อูรักลาโวยจ (Urak Lawoi') หรือ อูรักลาโว้ย

ล้อมวงกินข้าวกับชาวเลภูเก็ต อูรักลาโวยจ (Urak Lawoi')

ถ้าพูดถึงภูเก็ต หลายคนคงนึกถึงทะเลสวย น้ำใส และหาดทรายขาว แต่สำหรับ mr.hotsia แล้ว ภูเก็ตไม่ได้มีแค่ความงามของธรรมชาติเท่านั้น สิ่งที่ผมประทับใจอย่างลึกซึ้งคือการได้ล้อมวงกินข้าวกับชาวเล “อูรักลาโวยจ” หรือที่บางครั้งเรียก “อูรักลาโว้ย” ชนเผ่าพื้นเมืองที่มีวิถีชีวิตและวัฒนธรรมเฉพาะตัวที่ยังคงรักษาไว้ในพื้นที่เกาะสิเหร่ หาดราไวย์ และบ้านสะปำ จนถึงเกาะพีพีดอนทางใต้ของภูเก็ต

การได้เข้าไปสัมผัสวิถีชีวิตชาวอูรักลาโวยจคือประสบการณ์ที่ mr.hotsia อยากบอกต่ออย่างยิ่ง เพราะมันไม่ใช่แค่การกินข้าวร่วมกัน แต่เป็นการเรียนรู้วัฒนธรรมลึกซึ้งที่ผูกพันกับทะเลและธรรมชาติอย่างแท้จริง

วิถีชาวเลภูเก็ต อูรักลาโวยจ กับความผูกพันทะเล

ชาวอูรักลาโวยจเป็นกลุ่มชนพื้นเมืองดั้งเดิมที่อาศัยอยู่บนชายฝั่งทะเลและเกาะต่าง ๆ ในภูเก็ต โดยเฉพาะเกาะสิเหร่และหาดราไวย์ พวกเขายังคงใช้วิธีการจับปลาด้วยเครื่องมือแบบดั้งเดิม และมีความรู้เรื่องทะเลที่ลึกซึ้ง ทั้งเรื่องกระแสน้ำ ลม และธรรมชาติรอบตัว ผมได้ลองนั่งเรือหางยาวไปยังหมู่บ้านเล็ก ๆ แห่งหนึ่งในเกาะสิเหร่ ซึ่งบรรยากาศนั้นเงียบสงบและอบอุ่นอย่างไม่น่าเชื่อ

เมื่อไปถึงบ้านของชาวอูรักลาโวยจ ผมได้รับการต้อนรับด้วยความเป็นมิตร และได้เห็นโต๊ะอาหารที่เรียบง่ายแต่เต็มไปด้วยวัตถุดิบสดจากทะเล เช่น ปลากะพงสด ๆ หอยทะเล และผักพื้นบ้านที่เก็บจากสวนเล็ก ๆ รอบบ้าน การล้อมวงกินข้าวร่วมกันในบรรยากาศแบบนี้ทำให้ผมนึกถึงความหมายของ “กินข้าวด้วยกัน” ในแบบที่ลึกซึ้งกว่าแค่การเติมเต็มท้อง มันคือการแบ่งปัน การสานสัมพันธ์ และการเรียนรู้

เมนูเด็ดของชาวเลที่ต้องลอง

mr.hotsia ได้ชิมอาหารหลายอย่างที่เป็นเอกลักษณ์ของชาวเลภูเก็ต อาทิ แกงคั่วใบชะพลูใส่ปลาดุกทะเลที่หอมกลิ่นเครื่องแกงแบบโบราณ, ปลานึ่งมะนาวที่ปรุงรสสดใหม่จากวัตถุดิบทะเล รวมถึงผักเคียงสด ๆ ที่ล้างด้วยน้ำทะเลสะอาด ผมประทับใจกับรสชาติที่ลงตัว กลมกล่อมและไม่ปรุงแต่งมากเกินไป ซึ่งสะท้อนถึงความเรียบง่ายและความเคารพในวัตถุดิบ

นอกจากนี้ mr.hotsia ยังได้เห็นการตัดหัวแมงกะพรุนสด ๆ ที่ชาวบ้านรวบรวมมาจากทะเลในช่วงฤดูที่แมงกะพรุนออกมาเยอะ (อยากรู้วิธีการดูคลิป ตัดหัวแมงกะพรุนภูเก็ต) ซึ่งเป็นหนึ่งในวัตถุดิบที่หากินยากและมีความพิเศษเฉพาะถิ่น

บรรยากาศและความรู้สึกที่ไม่เหมือนใคร

การล้อมวงกินข้าวกับชาวเลไม่ได้เป็นแค่เรื่องของอาหาร แต่เป็นการสัมผัสวิถีชีวิตที่ผูกพันกับทะเลอย่างลึกซึ้ง ผมนั่งฟังเรื่องราวการใช้ชีวิต การจับปลา และพิธีกรรมต่าง ๆ ที่ถ่ายทอดกันมารุ่นสู่รุ่น บางครั้งก็มีเสียงหัวเราะและเพลงพื้นบ้านที่ช่วยเติมเต็มมื้ออาหารให้มีชีวิตชีวา

ใครที่เคยเที่ยวภูเก็ตคงจะรู้จักหาดราไวย์ซึ่งเป็นจุดรวมอาหารทะเลสด ๆ แต่ถ้าอยากสัมผัสมิติใหม่ของภูเก็ต แนะนำให้ลองออกไปที่เกาะสิเหร่และบ้านสะปำเพื่อพบกับชุมชนอูรักลาโวยจ และถ้าสนใจเรื่องอาหารการกินชาวภูเก็ตแบบลึกซึ้ง mr.hotsia มีบทความ อาหารการกินชาวภูเก็ต Phuket food ที่เล่าถึงรสชาติและวัฒนธรรมการกินของภูเก็ตไว้อย่างละเอียด

การเดินทางและแผนเที่ยวเชื่อมต่อ

สำหรับการเดินทางมายังเกาะสิเหร่และหมู่บ้านชาวเลอูรักลาโวยจ สามารถนั่งเรือจากหาดราไวย์ได้สะดวก หรือถ้าอยากเที่ยวต่อหลังจากสัมผัสวิถีชาวเลแล้ว ผมแนะนำให้ลองเช่ามอเตอร์ไซค์ออกไปเที่ยวเกาะยาวน้อยที่ไม่ไกลจากภูเก็ต (สปีดโบ๊ทเดินทางจากภูเก็ตไปเกาะยาวน้อย เช่ามอเตอร์ไซค์เที่ยวเกาะยาวน้อย) หรือถ้าอยากรู้สึกถึงวิถีชีวิตทะเลที่แตกต่างกัน ลองอ่าน สรุปทริปเกาะยาวน้อย เกาะยาวใหญ่ ภูเก็ต มิสเตอร์ฮ๊อตเซีย นางนารี 2564 ที่ผมเขียนไว้ด้วย

บทส่งท้ายจาก mr.hotsia

การได้ล้อมวงกินข้าวกับชาวเลอูรักลาโวยจในภูเก็ต คือประสบการณ์ที่เติมเต็มทั้งใจและท้องของผม มันทำให้ผมเข้าใจว่าการเดินทางไม่ใช่แค่การไปเยือนสถานที่ แต่คือการได้สัมผัสวัฒนธรรม วิถีชีวิต และความสัมพันธ์ของผู้คนในพื้นที่จริง ๆ ภูเก็ตจึงไม่ใช่แค่เมืองท่องเที่ยวที่มีแต่ทะเลสวยและหาดทราย แต่ยังมีเรื่องราวและมุมมองที่ลึกซึ้งให้ค้นหาเสมอ

ถ้าคุณกำลังวางแผนมาเที่ยวภูเก็ต อย่าลืมแวะไปเรียนรู้กับชาวเลอูรักลาโวยจ รับรองว่าความทรงจำนี้จะติดตัวไปตลอดชีวิต เหมือนที่ mr.hotsia ได้สัมผัสมาแล้วจริง ๆ