รัฐชิน พม่า

รัฐชิน พม่า: ดินแดนหนาวบนยอดเขาและวัฒนธรรมที่หลากหลาย โดย mr.hotsia

วันที่ 19 มีนาคม 2559 ที่ผ่านมา mr.hotsia ได้มีโอกาสเดินทางมาสำรวจเมืองฮักคา (Hakha) เมืองหลวงของรัฐชิน (Chin State) ในประเทศพม่า ดินแดนที่ซ่อนตัวอยู่บนยอดเขาสูงกว่า 2,000 เมตรเหนือระดับน้ำทะเล ซึ่งทำให้ที่นี่มีอากาศหนาวเย็นและหิมะตกได้ตลอดปี สัมผัสแรกที่ได้คือความเงียบสงบของเมืองที่ไม่ค่อยคึกคักนัก ฝุ่นละอองลอยฟุ้งเบา ๆ ในตลาดเช้าเล็ก ๆ ที่ไม่ได้ใหญ่มาก แต่ก็เป็นหัวใจของชุมชนที่นี่

รัฐชินเป็นบ้านของชาวชินหลากหลายกลุ่มชาติพันธุ์ หนึ่งในนั้นคือชาวสักหน้า (Sakna) ซึ่งมีต้นกำเนิดจากทิเบตผ่านทางเมืองมิจินา (Myitkyina) และอพยพมาตั้งถิ่นฐานในรัฐชิน ชาวชินและชาวกะฉิ่น (Kachin) นั้นมีความเกี่ยวพันกันเหมือนพี่น้อง แต่ใช้ภาษาพูดที่ต่างกันจนสื่อสารกันไม่ได้ ผมได้พูดคุยกับคนท้องถิ่นผ่านคนที่พูดภาษาไทยได้ ซึ่งช่วยเปิดประตูสู่เรื่องราวของพวกเขาได้มากขึ้น ทั้งเรื่องภาษาและวิถีชีวิตที่ยังคงเอกลักษณ์เฉพาะตัวอย่างเข้มข้น

ในเมืองฮักคา ผมได้มีโอกาสลิ้มลองอาหารพื้นเมืองที่โดดเด่นอย่างมาก นั่นคือเครื่องในสัตว์ต้มกับข้าวโพด ที่มีกลิ่นหอม รสชาติกลมกล่อม ไม่มีกลิ่นคาวเหมือนที่หลายคนอาจกลัว นอกจากนี้ยังมีต้มผักกาดดองที่รสเปรี้ยว ๆ ช่วยเพิ่มความน่าสนใจให้กับมื้ออาหาร อาหารในเมืองนี้ผสมผสานระหว่างอาหารพม่าและอาหารชิน แสดงให้เห็นถึงความหลากหลายทางวัฒนธรรมที่ผสมผสานอย่างลงตัว

หนึ่งในประสบการณ์ที่น่าจดจำคือการได้เข้าไปเยี่ยมชมบ้านชาวชินโบราณ ที่มีห้องนอนเดียวสำหรับทั้งครอบครัว พ่อแม่ ลูก และลูกเขย อาศัยอยู่ร่วมกันพร้อมกับเตาไฟกลางบ้านที่ช่วยให้ความอบอุ่นในฤดูหนาวที่อุณหภูมิลดต่ำถึง -8 องศาเซลเซียส ที่นี่หิมะตกในบางวันของปี และความสูงจากระดับน้ำทะเลที่มากกว่า 2,000 เมตร ทำให้รู้สึกถึงความเปลี่ยนแปลงของอากาศได้อย่างชัดเจน

อย่างไรก็ตาม ผมพบว่าชาวเมืองฮักคายังเผชิญกับปัญหาน้ำไม่เพียงพอใช้อย่างหนัก น้ำประปาไม่สามารถเข้าถึงทุกครัวเรือน ต้องซื้อน้ำถังละ 10 บาทจากแหล่งน้ำบาดาลที่เขาเจาะเองซึ่งมีค่าใช้จ่ายสูงมาก นี่คืออีกด้านหนึ่งของชีวิตที่คนเมืองบนยอดเขาต้องเผชิญ

สำหรับนักท่องเที่ยวที่อยากไปเยือนฮักคา การเดินทางมีสองทางหลัก ทางบกจากมัณฑะเลย์หรือทางกะเล (Kalay) ซึ่งผมแนะนำให้บินมาลงที่กะเลก่อนแล้วต่อรถไปฮักคาจะสะดวกกว่า เพราะถนนทางใต้จากมัณฑะเลย์ยังอยู่ในช่วงก่อสร้างและใช้เวลานานมาก หากสนใจรายละเอียดการเดินทางสามารถอ่านเพิ่มเติมได้ที่ การเดินทางไปเมืองฮักคา ซึ่งผมได้บันทึกประสบการณ์ไว้อย่างละเอียด

เมืองกะเล่-มโหย่ (Kale; Kalaymyo) ที่ผมเคยพักก่อนเดินทางต่อไปฮักคานั้น เป็นเมืองสำคัญทางผ่านไปยังรัฐชิน มีโรงแรมที่พักสำหรับนักท่องเที่ยวไม่กี่แห่ง และมีตลาดกลางคืนที่คึกคัก สำหรับใครที่อยากเตรียมตัวก่อนขึ้นเขา ผมแนะนำให้อ่านรีวิวโรงแรมและข้อมูลตลาดที่นี่จากบทความ กะเล่-มโหย่ และ อาหารการกินในกะเล่-มโหย่

ถ้าพูดถึงความพิเศษของฮักคาอีกอย่างคือสวนสตรอว์เบอร์รีที่เป็นที่นิยมของวัยรุ่นในเมือง ที่นั่นนอกจากจะได้ชิมผลไม้สด ๆ แล้วยังมีไวน์สตรอว์เบอร์รีให้ดื่มกันอย่างชิลล์ ๆ เป็นอีกบรรยากาศหนึ่งที่ทำให้รู้สึกได้ถึงความเป็นชีวิตปกติในเมืองหนาวที่ไม่ได้ห่างไกลจากความทันสมัย

คนเมืองฮักคานับถือศาสนาคริสต์เป็นส่วนใหญ่ วันอาทิตย์จะเงียบสงบเพราะชาวบ้านจะไปโบสถ์และไม่มีรถวิ่งบนถนน การเดินทางกลับกะเลจึงต้องเลื่อนเป็นวันจันทร์ อย่างที่ผมเจอในทริปนี้

ในเรื่องของค่าใช้จ่าย เมืองฮักคาเป็นเมืองที่ของกินและสินค้าแทบทุกอย่างต้องนำเข้าจากมัณฑะเลย์ ทำให้ราคาค่อนข้างสูง ยาสระผมที่ผมซื้อยังแพงกว่าราคาในไทยเป็นเท่าตัว แต่สิ่งหนึ่งที่ราคาถูกมากคือข้าวหม้อ ๆ ละ 30 บาท ซึ่งถือว่าเป็นของถูกที่ชาวบ้านกินกัน

อนาคตของฮักคาดูสดใสเมื่อมีการก่อสร้างสนามบินที่กำลังจะเสร็จสมบูรณ์ เมื่อนั้นการเข้าถึงเมืองนี้จะสะดวกขึ้นมาก จากเดิมที่ต้องนั่งรถหลายชั่วโมงจากกะเลหรือมัณฑะเลย์ สายการบินภายในประเทศอาจเปิดให้บริการบินตรงมายังฮักคาได้ในไม่ช้า ใครที่อยากสัมผัสหิมะในพม่าโดยไม่ต้องไปไกลถึงรัฐคะฉิ่น ต้องไม่พลาดช่วงต้นเดือนมกราคมที่ผมเชื่อว่าจะได้เห็นหิมะขาวโพลนอย่างแน่นอน

สำหรับคนที่สนใจเส้นทางไปรัฐชิน อย่าลืมวางแผนดี ๆ เพราะระยะทางและสภาพถนนยังเป็นอุปสรรคใหญ่ แต่ความคุ้มค่าของธรรมชาติที่สวยงาม วิถีชีวิตที่แตกต่าง และอาหารพื้นเมืองที่ไม่เหมือนใคร จะทำให้ทุกชั่วโมงที่เดินทางไปถึงคุ้มค่าอย่างที่สุด

หากต้องการอ่านเรื่องราวเส้นทางอื่น ๆ ที่ผมเคยเดินทางผ่านเพื่อมาที่นี่ เช่น เมืองโมนยวา หรือแนะนำที่พักที่นั่นอย่าง โรงแรมในเมืองโมนยวา ก็สามารถคลิกเข้าไปตามลิงก์เพื่อเตรียมตัวก่อนออกเดินทางได้เลยครับ

สุดท้ายนี้ mr.hotsia ขอฝากภาพความประทับใจจากฮักคา รัฐชิน ดินแดนหนาวบนยอดเขาที่เต็มไปด้วยวัฒนธรรมและชีวิตที่เรียบง่ายแต่มีเสน่ห์ไม่เหมือนใคร ใครอยากลองสัมผัสความแตกต่างของพม่าที่ไม่ใช่แค่ย่างกุ้งหรือมัณฑะเลย์ ผมแนะนำให้มารัฐชินแล้วคุณจะรักที่นี่เหมือน mr.hotsia แน่นอนครับ