โตนสเลง คุกยุคเขมรแดงในพนมเปญ(Toul Sleng s-21 : Security Office 21)

โตนสเลง คุกสยองจากยุคเขมรแดงในพนมเปญ

ถ้าพูดถึงสถานที่ที่สะท้อนความโหดร้ายและเรื่องราวอันมืดมนของกัมพูชาในยุคเขมรแดง “โตนสเลง” หรือที่รู้จักกันในชื่ออย่างเป็นทางการว่า S-21 (Security Office 21) คุกแห่งนี้มีความหมายมากกว่าคำว่า “พิพิธภัณฑ์” เพราะมันคือบทเรียนแห่งความทรงจำที่ไม่ควรถูกลืม ผม mr.hotsia ได้มีโอกาสเดินทางมาเยือนที่นี่ด้วยตัวเอง บอกเลยว่าบรรยากาศและความรู้สึกที่ได้รับนั้นลึกซึ้งและหนักหน่วงเกินกว่าที่จะบรรยายด้วยคำพูดสามัญทั่วไป

ก่อนจะมาเป็นคุกทรมานนักโทษของเขมรแดง อาคารแห่งนี้เคยเป็นโรงเรียนมัธยมมาก่อน แต่ในยุคปี 2518-2522 สถานที่นี้ถูกแปลงสภาพให้กลายเป็นคุกที่ใช้ในการกักขังและทรมานนักโทษการเมืองจำนวนมาก ตัวเลขนักโทษที่ถูกจองจำในแต่ละปีก็เพิ่มขึ้นอย่างน่าตกใจ จาก 154 คนในปี 2518 เพิ่มเป็นกว่า 5,700 คนในปี 2521 ซึ่งไม่รวมเด็กที่ถูกสังหารเกินกว่า 20,000 คนในช่วงเวลาเดียวกัน

เดินทางมาสู่โตนสเลง – ความเงียบสงัดที่บีบหัวใจ

จากประสบการณ์ของผม mr.hotsia การมาเที่ยวโตนสเลงไม่ควรเป็นช่วงเช้าเร็วหรือเย็นดึก เพราะความเงียบสงัดและบรรยากาศที่วังเวงจะทำให้จิตใจเราหนักหน่วงและเกิดความกลัวได้ง่าย ที่นี่ตั้งอยู่ในกรุงพนมเปญ เมืองหลวงที่เต็มไปด้วยเรื่องราวและความหลากหลายทางวัฒนธรรม หากคุณสนใจเรียนรู้เรื่องราวประวัติศาสตร์ที่เข้มข้นของพนมเปญ ผมแนะนำให้ลองวางแผนเดินทางจาก เสียมเรียบมายังกรุงพนมเปญ เพื่อสัมผัสทั้งความรุ่งเรืองของนครวัดและความจริงอันโหดร้ายของประวัติศาสตร์ในเมืองหลวงแห่งนี้

บริเวณคุกโตนสเลงถูกล้อมรอบด้วยแผ่นเหล็กลูกฟูกและลวดหนามหนาแน่นเพื่อป้องกันการหลบหนี ภายในอาคารมีการติดตั้งกระจกตามผนังห้องทรมานเพื่อลดเสียงกรีดร้องของนักโทษ เสาไม้ในสวนซึ่งเดิมใช้สำหรับการออกกำลังกายของนักเรียน ถูกดัดแปลงเป็นเครื่องมือทรมาน เช่นการมัดมือและแขนของนักโทษไว้ด้านหลังแล้วปล่อยให้ห้อยลงจนหมดสติ หรือการจุ่มหัวนักโทษในถังน้ำที่เต็มไปด้วยของเน่าเสียอย่างน้ำปัสสาวะ เพื่อบังคับให้นักโทษฟื้นขึ้นมา

ประวัติศาสตร์ที่เลือนลางแต่เจ็บปวดไม่จาง

วันที่ 7 มกราคม 2522 ถือเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญ เมื่อรัฐบาลกัมพูชาเปิดเผยหลักฐานทั้งหมดที่เหลืออยู่ในคุก S-21 รวมถึงภาพถ่าย ภาพยนตร์ สารภาพของนักโทษ และศพเหยื่อถึงสิบสี่ราย ซึ่งเป็นการเปิดประตูสู่อดีตที่มืดมิดให้กับผู้มาเยือน พิพิธภัณฑ์โตนสเลงจึงกลายเป็นสถานที่ที่นักท่องเที่ยวและนักประวัติศาสตร์ต้องมาเยือนเพื่อเรียนรู้และระลึกถึงความโหดร้ายของเขมรแดง

สำหรับนักท่องเที่ยวที่มาเยือนพนมเปญ การแวะไปที่โตนสเลงควรจัดเป็นหนึ่งในแผนเที่ยวหลักควบคู่กับ สถานที่ท่องเที่ยวอื่นๆ ในพนมเปญ เช่น พระราชวังและทุ่งสังหาร (Killing Fields) ที่อยู่ไม่ไกลกัน การเที่ยวสองสถานที่นี้ต่อเนื่องกันจะช่วยให้เราเข้าใจภาพรวมของประวัติศาสตร์เขมรแดงได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น

การเดินทางและสิ่งที่ควรรู้ก่อนเข้าเยี่ยมชม

การมาเยือนโตนสเลงนั้นสะดวกมาก เพราะอยู่ในตัวเมืองพนมเปญ หากคุณเพิ่งเดินทางมาถึงจากเมืองอื่น เช่นจาก จังหวัดตาแก้ว หรือจากสถานีขนส่งพนมเปญที่ผมเคยเขียนถึงไว้ใน บทความเกี่ยวกับสถานีขนส่งพนมเปญ การเหมารถหรือใช้บริการรถแท็กซี่ในพนมเปญก็เป็นทางเลือกที่สะดวกสบาย

ค่าเข้าชมพิพิธภัณฑ์โตนสเลงไม่แพงเลย เพียงไม่กี่สิบบาทเท่านั้น แต่สิ่งที่คุณจะได้กลับไปนั้นมีค่ามากกว่านั้นเยอะ ทั้งความรู้และความรู้สึกที่สะเทือนใจ บนทางเดินในคุกมีการจัดแสดงภาพถ่ายของนักโทษ สารภาพของผู้ต้องขัง และเครื่องมือทรมานที่ยังคงเก็บรักษาไว้อย่างสมบูรณ์ เพื่อให้เราได้เห็นและสัมผัสกับความโหดร้ายของอดีตที่ไม่ควรเกิดขึ้นซ้ำอีก

mr.hotsia ขอฝาก

โตนสเลงไม่ใช่สถานที่ท่องเที่ยวที่จะทำให้เรารู้สึกสบายใจหรือสุขสบายเวลามาเยือน แต่มันเป็นสถานที่แห่งความทรงจำที่จำเป็นสำหรับใครก็ตามที่อยากเข้าใจประวัติศาสตร์ของกัมพูชาอย่างแท้จริง ผม mr.hotsia เชื่อว่าการได้มาเยี่ยมชมที่นี่จะช่วยเติมเต็มมุมมองของคุณเกี่ยวกับกัมพูชาให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น และถ้าคุณมีเวลาลองแวะไปเที่ยวทุ่งสังหารที่อยู่ใกล้กัน จะยิ่งทำให้ภาพความทรงจำชัดเจนและสมบูรณ์แบบขึ้น

หลังจากที่ได้สัมผัสกับความเงียบสงัดและบรรยากาศแห่งความทรมานที่โตนสเลงแล้ว ลองออกไปเดินเล่นในเมืองพนมเปญ เพลิดเพลินกับตลาดสดที่คึกคัก หรือชิมอาหารเขมรแท้ๆ ที่ผมเคยแนะนำไว้ใน บทความอาหารเขมร หรือจะชมวิถีชีวิตริมแม่น้ำโขงใน กรุงพนมเปญ 2012 ก็เป็นประสบการณ์ที่ช่วยเติมเต็มทริปของคุณให้น่าจดจำได้อย่างลงตัว