คิดถึงแม่กลับบ้านบางบ่อ 12/15: ดักลอบตั้ง ปลาช่อนคลอง มารู้จักทิดตี่บางบ่อ หาปลามา 50 ปี

คิดถึงแม่กลับบ้านบางบ่อ 12/15: ดักลอบตั้งปลาช่อนคลอง มารู้จักทิดตี่บางบ่อ หาปลามา 50 ปี

ผม mr.hotsia คนบางบ่อแท้ ๆ วันนี้จะพาไปสัมผัสวิถีชีวิตริมคลองสำโรงที่บ้านเกิดของผม อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ ที่นี่ไม่ใช่แค่ดินแดนแห่งปลาสลิดอันโด่งดังเท่านั้น แต่ยังมีเรื่องราวการดักลอบตั้งปลาช่อนแบบดั้งเดิม ที่ผมได้ร่วมประสบการณ์กับทิดตี่ ชาวบ้านที่หาปลาช่อนในคลองนี้มากว่า 50 ปี ซึ่งเป็นเรื่องเล่าที่ผมภูมิใจและอยากแบ่งปัน

บางบ่อในความทรงจำของผมไม่ใช่เมืองใหญ่ที่วุ่นวาย หากแต่เป็นที่ราบลุ่มที่เต็มไปด้วยคลองและนาข้าว ซึ่งเป็นแหล่งอาหารและชีวิตของชาวบ้านมาตั้งแต่รุ่นปู่ย่าตายาย ผมยังจำได้ดีคลองบ้านระกาศ คลองย่อยของคลองสำโรง ที่เป็นที่เลี้ยงปลาสลิดบางบ่อที่มีชื่อเสียงไปทั่วประเทศและต่างประเทศ ด้วยน้ำกร่อยที่เหมาะสมกับการเกิดไรแดง แหล่งอาหารธรรมชาติของปลา ทำให้ปลาสลิดบางบ่อมีรสชาติหวาน มัน อ้วนจ้ำม่ำเป็นเอกลักษณ์ อ่านเรื่องปลาสลิดบางบ่อเพิ่มเติม

ในอดีต ชาวบ้านที่นี่ยังนิยมทำนาข้าวและขุดบ่อปลาไว้ “ตีนนา” หรือบ่อเลี้ยงปลาที่ขุดไว้ในที่ต่ำสุดของนา เป็นวิธีผสมผสานระหว่างการทำนาและการเลี้ยงปลาอย่างยั่งยืน ปลาช่อนที่นี่จึงไม่ใช่แค่ปลา แต่เป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตที่ผูกพันกับคลองสำโรง ผมไปเยี่ยมทิดตี่ที่บ้านริมคลอง เขาคือคนที่สืบทอดภูมิปัญญาดักปลาช่อนด้วยลอบไม้ไผ่แบบดั้งเดิม มานานกว่า 50 ปีแล้ว ทิดตี่เล่าว่า การดักลอบปลาต้องใช้ความชำนาญและความอดทนสูง ต้องตั้งลอบให้ถูกที่ ปลาเข้ามาแล้วจะติดกับดัก ภาพตอนเช้าทิดตี่พายเรือไปดูลอบปลาคือภาพที่ผมไม่เคยลืม

ผมเคยเขียนเล่าไว้ในบทความ แข่งดักไอ้โง่มิสเตอร์ฮ๊อตเซีย อันเน่ออนทัวร์ บางบ่อ ที่เล่าถึงการใช้ไอ้โง่ดักปลาในนากุ้งของบ้านบางบ่อ ซึ่งเป็นอีกหนึ่งวิธีดักปลาที่นิยมกันมาก ทิดแกะและทิดตี่ต่างก็มีเทคนิคเฉพาะตัว ผมเองได้ลองดักปลาแข่งกับเพื่อนๆในน้ำกร่อยของคลองสำโรง เป็นความสนุกและความทรงจำที่ผมอยากให้ทุกคนได้ลองสัมผัส

ตลาดเก่าของชาวบางบ่อถือเป็นอีกหนึ่งเสน่ห์ที่ผมชอบมาก ตลาดริมคลองที่ยังคงความเป็นตลาดไม้เก่าแก่ที่เคยรุ่งเรืองเมื่อสมัยก่อนเป็นศูนย์กลางการค้าขายของชาวบ้านที่ใช้เรือพายเดินทางมา ตลาดเก่า 150 ปี บางพลี ที่อยู่ไม่ไกลกันก็ยังคงรักษาบรรยากาศนั้นไว้ได้ดี ผมแนะนำให้มาเดินเล่นเลือกซื้อของพื้นบ้านสด ๆ จากคลอง สัมผัสกลิ่นอายวิถีชีวิตที่ผมเองเติบโตมา

ถ้าพูดถึงอาหารพื้นบ้านที่ผมภูมิใจนำเสนอ “ผัดกะเพราสะใจ” ร้านกะเพราของผมเองที่นำสูตรโบราณของบ้านเกิดมาปรุงให้รสชาติกลมกล่อมและเผ็ดร้อนจนหลายคนติดใจ ผมทำซอสปรุงรสกะเพราสะใจพร้อมจำหน่ายด้วย ใครสนใจลองตามลิงก์นี้ได้เลยครับ ซอสกะเพราสะใจ หรือดูรายละเอียดในช่องยูทูปของผม คลิปซอสกะเพราสะใจ ที่ผมตั้งใจทำขึ้นเพื่อสืบสานวัฒนธรรมอาหารบ้านเกิดของผม

กลับมาที่บางบ่อและทิดตี่ การดักลอบปลาช่อนคลองสำโรงเป็นประสบการณ์ชีวิตที่ผมอยากให้คนรุ่นใหม่ได้เห็นและซึมซับ เพราะมันไม่ใช่แค่การจับปลา แต่เป็นการรักษาภูมิปัญญาของชุมชนและความสัมพันธ์ของคนกับธรรมชาติที่อยู่คู่กันมาอย่างยาวนาน มันคือเสน่ห์ของบ้านบางบ่อที่ผมจะเก็บไว้ในใจตลอดไป

ถ้าใครได้มีโอกาสมาเยือนสมุทรปราการ อย่าลืมแวะมาบางบ่อ สัมผัสตลาดเก่า ริมคลองสำโรง และลองไปดูทิดตี่ดักปลาช่อน รับรองว่าคุณจะได้ประสบการณ์ท่องเที่ยวที่ไม่เหมือนใคร และได้รู้จักบ้านเกิดของผมในมุมที่ลึกซึ้งกว่าที่เคยเห็นในข่าวหรือรีวิวทั่วไป